Deze Q&A legt uit hoe een gebruikersprofiel helpt om de capaciteit en het vermogen van een thuisbatterij te bepalen. De uitleg is gebaseerd op ISSO KennisKaart 208. De voorbeeldprofielen zijn gemiddelden; voor een persoonlijk batterijadvies zijn werkelijke kwartier- of uurdata nodig.
Doel en uitgangspunten
Wat is een gebruikersprofiel voor energieopslag?
Een gebruikersprofiel laat zien wanneer een woning elektriciteit gebruikt en wanneer zonnepanelen energie produceren. Het combineert het verloop over het jaar met het verloop binnen een dag. Daardoor wordt zichtbaar wanneer een thuisbatterij kan laden en wanneer opgeslagen energie nodig is.
Waarom is een gebruikersprofiel nodig voor het bepalen van een thuisaccu?
Een gebruikersprofiel is nodig omdat jaarverbruik alleen niet laat zien wanneer elektriciteit wordt gebruikt. Juist het tijdsverschil tussen zonne-opwekking en verbruik bepaalt hoeveel energie een thuisbatterij werkelijk kan opslaan en later leveren.
Welke twee tijdschalen moeten minimaal worden bekeken?
De ISSO-kaart onderscheidt een jaarprofiel met daggemiddelden per maand en een etmaalprofiel met gemiddelden per uur of kwartier.
Is alleen het jaarlijkse elektriciteitsverbruik voldoende voor de accukeuze?
Nee. Twee woningen met hetzelfde jaarverbruik kunnen een verschillend dag- en seizoensprofiel hebben. Daardoor kan de passende opslagcapaciteit verschillen.
Welke referentiesituatie gebruikt ISSO in de grafieken?
De kaart gebruikt voor het verbruiksprofiel een woning met een 3×25A-aansluiting.
Welk jaargemiddelde wordt in het voorbeeld gebruikt?
Het ISSO-voorbeeld gebruikt ongeveer 3.000 kWh elektriciteitsverbruik per jaar. Dit is uitsluitend een referentieprofiel en geen gemiddelde dat zonder controle op een klantwoning mag worden toegepast. Elektrische auto’s, warmtepompen, thuiswerken en gezinsgrootte kunnen het profiel sterk veranderen.
Elektriciteitsgebruik door het jaar
Is het elektriciteitsgebruik iedere maand gelijk?
Nee. Het gemiddelde dagelijkse elektriciteitsgebruik verandert gedurende het jaar.
Wanneer is het elektriciteitsgebruik volgens het voorbeeld het laagst?
In de zomermaanden ligt het gemiddelde dagelijkse elektriciteitsgebruik lager dan in de wintermaanden.
Wanneer is het elektriciteitsgebruik volgens het voorbeeld het hoogst?
In de wintermaanden wordt gemiddeld meer elektriciteit gebruikt.
Welke mogelijke verklaring noemt ISSO voor het hogere winterverbruik?
ISSO noemt als mogelijke oorzaken dat in de winter in de ochtend en avond meer elektriciteit wordt gebruikt voor verlichting en verwarming.
Waarom is het maandprofiel belangrijk voor accu-dimensionering?
Het maandprofiel laat zien dat de verhouding tussen verbruik en zonne-opwekking per seizoen verandert. Een capaciteit die in de zomer vaak wordt benut, kan in de winter minder vaak met zonne-energie worden geladen.
Mag het gemiddelde profiel rechtstreeks als klantprofiel worden gebruikt?
Nee, een gemiddeld profiel is alleen geschikt voor een eerste indicatie. Voor een echte dimensionering gebruiken we bij voorkeur slimme-meterdata per kwartier of uur, aangevuld met PV-productie, toekomstige apparaten en het doel van de batterij.
Elektriciteitsgebruik gedurende een etmaal
Wanneer is het elektriciteitsgebruik gedurende de nacht het laagst?
In de metingen is het gebruik tussen ongeveer 00:00 en 06:00 uur minimaal.
Hoe verloopt het elektriciteitsgebruik tussen 06:00 en 16:00 uur?
In deze periode blijft het gebruik volgens de gemiddelde metingen min of meer stabiel.
Wanneer treedt de belangrijkste dagelijkse verbruikspiek op?
De duidelijke piek ligt tussen ongeveer 16:00 en 00:00 uur.
Waarom is de avondpiek relevant voor een thuisaccu?
Zonnepanelen leveren vooral overdag. Een accu kan een deel van het overdag opgewekte overschot bewaren voor het hogere verbruik in de avond.
Is in de ISSO-metingen een duidelijke ochtendpiek zichtbaar?
Nee. ISSO merkt op dat reclame-uitingen soms een ochtendpiek tonen, maar dat deze in de gebruikte metingen niet duidelijk zichtbaar is.
Valt het minimale nachtverbruik volledig binnen het daltarief?
Bij een traditioneel dubbeltarief kan een deel van de nacht binnen daluren vallen, maar de exacte tijden en voorwaarden verschillen. Bij een dynamisch contract verandert de prijs per uur of kwartier en bestaat geen vast dagelijks dalvenster. Controleer daarom altijd het actuele contract in plaats van een algemeen tijdvak aan te nemen.
Valt de avondpiek alleen binnen het hoogtarief?
Niet noodzakelijk. Bij traditioneel dubbel tarief kan de avondpiek verschillende tariefperioden raken; bij een dynamisch contract varieert de prijs ieder uur of kwartier. Voor batterijadvies moet het werkelijke verbruiksprofiel daarom worden gecombineerd met de actuele contractstructuur.
Waarom zijn kwartier- of uurwaarden waardevoller dan alleen maandtotalen?
Ze laten zien wanneer pieken, basislast en opslagmogelijkheden ontstaan. Daarmee kan worden beoordeeld hoeveel vermogen en energie een accu op een bepaald moment moet kunnen leveren.
Zonne-energie en seizoensprofielen
Waarom maakt zonne-opwekking elektrische opslag interessant?
Een accu kan lokaal opgewekte zonne-energie tijdelijk opslaan wanneer de productie hoger is dan het directe verbruik.
Is de zonne-opwekking gedurende het jaar gelijk?
Nee. De dagelijkse zonne-opwekking verschilt sterk per maand en seizoen.
Wanneer is doorgaans de meeste zonne-energie beschikbaar?
In de zomerperiode is gemiddeld meer zonne-energie beschikbaar dan in de winterperiode.
Waarom is zonne-energie in de winter minder goed op te slaan?
In de winter is het aanbod van zonne-energie lager, terwijl het elektriciteitsgebruik gemiddeld hoger is. Daardoor ontstaat minder vaak een groot overschot voor de accu.
Welke voorbeeldinstallatie gebruikt ISSO voor het maandprofiel van zonne-opwekking?
De kaart toont een voorbeeldwoning met zestien zonnepanelen.
Verloopt de zonne-opwekking binnen iedere dag hetzelfde?
Nee. Ook het aanbod gedurende een etmaal verschilt per seizoen. Zowel de totale hoeveelheid als de uren waarin de productie beschikbaar is veranderen.
Toepassing bij de bepaling van de accugrootte
Welke gegevens moeten voor een betrouwbare accuberekening worden gecombineerd?
Combineer minimaal elektriciteitsverbruik en PV-productie per maand én per kwartier of uur. Voeg voor een volledig advies ook netimport, teruglevering, aansluiting, batterijdoel, toekomstig verbruik, bruikbare capaciteit, vermogen en systeemverliezen toe.
Wat is belangrijker voor de bruikbare accucapaciteit: jaarverbruik of dagelijks overschot?
Voor dagelijks gebruik is vooral relevant hoeveel zonne-overschot werkelijk beschikbaar is en hoeveel daarvan later op dezelfde dag kan worden gebruikt. Het jaarverbruik alleen geeft dat niet aan.
Waarom kan een te grote accu ongunstig zijn?
Wanneer er onvoldoende dagelijks zonne-overschot is, wordt een grote accu niet volledig geladen of benut. De ISSO-kaart geeft geen economische grens, maar de profielen laten zien waarom capaciteit op werkelijk beschikbare energie moet worden afgestemd.
Waarom kan een te kleine accu ongunstig zijn?
Een kleine accu kan een deel van het beschikbare middagoverschot niet opslaan of kan de avondvraag maar beperkt ondersteunen.
Moet de accugrootte alleen op een zomerdag worden bepaald?
Nee. De beoordeling moet meerdere maanden en seizoenen omvatten, omdat zowel het verbruik als de zonne-opwekking gedurende het jaar veranderen.
Kan een normale thuisaccu het zomerse overschot voor de winter bewaren?
Deze KennisKaart richt zich op de afstemming van dagelijkse en seizoensgebonden profielen. De gegevens laten vooral zien dat er in de winter minder zonne-energie beschikbaar is; ze vormen geen basis voor langdurige opslag van zomer naar winter.
Welke rol speelt het vermogen van de accu naast de capaciteit?
De profielen laten zien wanneer de vraagpiek optreedt. Voor het ontwerp moet daarom naast de hoeveelheid opgeslagen energie ook worden gecontroleerd welk laad- en ontlaadvermogen nodig is om de gewenste pieken te ondersteunen.
Welke vervolgdocumenten noemt ISSO voor de daadwerkelijke berekening?
ISSO verwijst naar de KennisKaart ‘Berekening grootte energieopslagsysteem’ en naar de variant waarin ook een elektrisch voertuig wordt meegenomen.
Wat is de belangrijkste praktische ontwerpregel uit deze KennisKaart?
Dimensioneer een thuisbatterij niet met één jaartotaal of algemene vuistregel. Koppel capaciteit in kWh en vermogen in kW aan het werkelijke verbruiksprofiel, het PV-profiel en de momenten waarop overschotten en pieken ontstaan.
Wat moet als ‘Nog te bevestigen’ worden behandeld?
Alle conclusies die uitsluitend op gemiddelde ISSO-profielen zijn gebaseerd blijven indicatief. Voor klantadvies bevestigen we de meetdata, zonnepanelen, meterkast, gewenste functies, toekomstplannen en technische beperkingen van het gekozen systeem.